Dat was even schrikken voor de organisatie: Nadat de eerste editie van Roffest vorig jaar danig in het water viel, was er zaterdag voor
Roffest 2009 weer de nodige regenval voorspeld. Ondanks fraaie, dreigende wolkenpartijen viel er echter geen druppel op de Utrechtse hiphop-festivalweide. Dat was waarschijnlijk niet de enige reden dat de bezoekerscijfers een veelvoud lieten zien van de circa 500 van vorig jaar. Qua programmering was er immers ook wat hoger ingezet, de entreeprijs was schappelijk gebleven en de publicitaire offensieven bleken zeker niet aan dovemansoren gericht.
Al met al was er veel reden tot tevredenheid. Zo ook voor de MusicFromNL-delegatie, die enerzijds als vrijwilligster bijsprong, en anderzijds als reporter arbeid leverde:
verslaggever Ingmar Griffioen die erin slaagde met een zakcameraatje net niet alle foto's te verprutsen. Geen fotogalerij van dit festival dus, maar wel resulterend in een kleine impressie in beeld van Roffest 2009.
De tactiek om vooraf geen tijdsschema vrij te geven (hiphoppers komen anders niet vroeg opdagen is het idee), lijkt zich al meteen uit te betalen, want bij binnenkomst om 14.30 uur vernemen we dat er al net zoveel bezoekers binnen zijn als in 2008. We krijgen een flyer en zien dat de zwaartepunten in de programmering zo gespreid zijn dat een vroege komst ook loont. Logischerwijs wordt de aftrap wel verzorgd door minder bekende acts. We krijgen nog net een staartje van opener Fresku mee, de ene helft van Zwarte Schapen die solo in april bij TopNotch tekende en ook comedytalent schijnt te bezitten (zoek op
YouTube + Gino Pietermaai). Gaan we volgende keer meer van checken dus.
We verkennen het terrein, noteren een betere indeling dan vorig jaar (kleinste podium verruild voor grotere deels overdekte main stage) en snellen dan terug naar de hiphop stage. Daar treedt namelijk
Fotosynthese aan, een pas 15-jarige rapper uit Breda die aan de Grote Prijs meedoet en in die hoedanigheid
in Den Bosch gespot werd. Extra opletten dus en Fotosynthese bewijst zijn status van talent al meteen. De jonge Brabander lijkt nog wat te forceren (rood aan te lopen) als hij vlot wil spitten, maar mede dankzij een goede back-up mc en uitstekende dj zet hij al een beste show neer.
Op de grote stage, een tent met driehoekige luifel die je op steeds meer festivals ziet, staat
C-Mon & Kypski en in tegenstelling tot een jaar geleden (toen er geen ontkomen aan de groep was) is dat een buitenkans van formaat. De heren zitten namelijk vooral in de studio om aan een nieuwe plaat te werken en maken voor Roffest live een uitzondering. Bovendien kondigden ze vooraf aan nieuwe nummers te gaan spelen, maar C-Mon helpt het publiek meteen uit de droom. "We gaan geen nieuwe nummers spelen, maar ook geen oude." Wat er dan overblijft? Jammen dus!
Zoals het een jam betaamt komen de heren langzaam op stoom, wat ons de kans geeft om
M.O. & Brakko te checken, toch de laatste winnaar van de Grote Prijs van Nederland. Dat is het voornaamste minpuntje aan deze Roffest: er staan een aantal artiesten tegelijk geprogrammeerd, waar het programma genoeg ruimte laat om dat overlappend/afwisselend te doen. "Het hart zegt ja en het hoofd zegt nee", verwoorden de heren M.O. & Brakko ons dilemma. De poëet M.O. en maatje Brakko Trixxx zijn de naamgevende mc's en na het fijne album 'Catharsis' bewijzen ze ons nu ook live waarom ze de prijs pakten. Tekstueel is de groep erg sterk. Hoewel: vragen om liefde is ok, maar Utrechters "Zuid-Oost" laten scanderen blijkt lastiger. "Wij zeggen Damsko en jullie zeggen Utka" biedt uitkomst. De performance is iets minder, maar met de aanstekelijke "boombap hiphop" en de vrouwelijke dj (ook een uitzondering) komen ze sterk voor de dag. In prijsnummer 'Staat En De Straat' komt alles samen.
Snel terug naar C-Mon & Kypski, die inmiddels meer publiek dan gazon voor zich zien en jammend alle schroom hebben laten varen. Kypski zet het ene nummer achter de draaitafels in om dan achter het drumstel te springen en de tempoversnelling van een ruggengraat te voorzien. Het doet nog het meest denken aan een op hol geslaagde wereldbeat en swingt als een idioot. Snarenman Daniel Rose heeft het weer op zijn heuppen en de hele band geeft in woord en daad aan "blij te zijn eindelijk weer te kunnen spelen". De jam van een uur maakt erg nieuwsgierig naar het vierde studioalbum, dat aanvankelijk voor "early 2009" gepland was.
De laidback hiphop van
Zo Moeilijk is zo lekker, maar komt toch moeizaam uit de verf op het podium. De Nijmegenaren hebben een prima album afgeleverd, maar het wordt gewoonweg zo niet urgent geserveerd. Ze leggen het qua belangstelling ook af tegen de concurrerende B-Boy Breakdance Finale in de Paperdome (wat een acrobatiek op die heerlijke oldschool hiphop!) en
Boemklatsch, die na een valse start eindelijk alle stekkers hebben "omgeplugd" in de Dj Village, die in feite bestaat uit een legertruck op een grasveld. De dj's en mc van Boemklatsch (net terug van het Sonar festival in Barcelona) zijn sinds de start in 2001 de hiphop langzaam ontgroeid en ze brengen nu vooral stampende electrobeats, die verdraaid lastig te negeren zijn voor bepaalde spiergroepen.
Het zonnetje breekt voor het eerst voorzichtig door, dj Bojcot vraagt een nummertje aan, het grasveld stroomt vol en we zien het Roffest-publiek voor het eerst helemaal los gaan. Het feest is aan, groter én zonniger dan we op Roffest 2008 zagen en het is pas 17.30 uur... Dj's Mike Mago,
$jammie The Money en Illvester wisselen elkaar snel af en zwepen samen met mc Atactic het publiek op met electro, dubstep en meer. Het mag dan strikt genomen geen hiphop meer zijn, het komt er wel uit voort en is bovendien turntablism van de bovenste plank.
Ook hoog op die plank liggen de heren die het in de Paperdome tegen elkaar opnemen in het Nederlands/Belgische IDA DJ kampioenschap. De ene draaitafelaar haalt nog meer uit de apparatuur dan de ander, maar naast de skills steken ze elkaar ook met de platenkeuze naar de kroon. Grappig dat net als bij mc-battles "dissen" een belangrijke rol speelt. Het lijkt de kunst om de ander stoer aan te kijken, terwijl je oneliners en scheldwoorden als "loser", "sucker mc" en "motherfucker" van plaat laat rollen. Vernuftige shit en boeiend om te zien. Ook hier missen we de meeste skills, doordat voorrondes en eindstrijd botsen met het muziekprogramma.
Zoals met twee tegelijk geprogrammeerde heren, waar we om wisselende redenen erg benieuwd naar zijn:
GMB en
Salah Edin. Waar we Edin nog nooit zagen, wekt GMB hernieuwde nieuwsgierigheid door ditmaal met een orkest aan te treden. En dat is toch anders dan dat andere orkest wat nu alle podia verovert. Rotterdammer GMB (Gary Mendes Borges) is dan ook meer vocalist dan dirigent, en al helemaal geen blazer. Zijn orkest mengt hiphop, soul, funk, jazz en wereldmuziek tot een warmbloedig geheel. We missen nog net dat randje, maar een festival kan hier geen buil aan vallen.
Salah Edin dan, na alle ophef wil je de beste man natuurlijk live aan het werk zien. De Alphense rapper deelt vooraf al grif handtekeningen en fotomomentjes uit en brengt voor de hiphop stage veel volk op de been. De vraag is of het publiek hem begrijpt. Als hij het over zijn komende album wil hebben roepen ze 'Horr' (zijn recent verschenen Arabische albumdebuut dus, 'WO II' ziet pas in 2010 het licht) en als hij ze Arabisch wil leren en "Mir" roept heffen mensen hun bier. Serieus: Salah weet samen met zijn tweede mc een goede show neer te zetten. Het publiek vraagt om hitjes als 'Vrouwtje Is Een Bitch' en gooit ook voor het Arabische repertoire de handen in de lucht. Hoewel we veel dus niet verstaan, zijn we wel ingenomen door de donkere beats en de delivery en uitstraling van Edin.
Helaas is er tijdens het optreden van
Steen weinig alternatief, of het moet de matig aanslaande dubstep zijn van de Randstad Rollaz in de Dj Village. We proberen het nog een keer met de rapper Steen, want de man moet toch meer om het lijf hebben dan een shockerende act met dito teksten. Helaas merken we daar weer weinig van. Het is wel het enige optreden dat een grimmige sfeer in het publiek teweegbrengt en "white trailer thrash" (of het Nederlandse equivalent) op de been. Steen heeft uitstraling, een goede dj met gruwelijk harde beats, maar zijn flow is erbarmelijk (hoewel maatje Spinal het nog bonter maakt) en tekstueel is het eigenlijk te macaber dan wel stupide om meer woorden aan vuil te maken.
De mannen van
Zwart Licht hebben de wind mee, wat op Roffest ook zichtbaar is aan de vele artiesten die zich in een fraai rood Zwart Licht T-shirt gehuld hebben. De Amsterdammers overtuigden met het soms rauwe debuut 'Bliksemschicht', maar mc's Akwasi en Leeroy maken nu een wat lichte indruk op ons. We besluiten een andere keer de grime beats & rhymes meer kans te geven en taaien af voor een andere Leeroy: de enige buitenlandse act op Roffest. De Fransman van de gereputeerde Saïan Supa Crew tourt nu met een dj en een knoppen-/toetsenman. De hulpjes kleden de muziek wel erg druk aan. Wij zouden pleiten voor een wat kalere begeleiding van Leeroy. Net als bij Zwart Licht trekt het publiek zich niks van onze bedenkingen aan en bouwt een feestje.
De sfeer is opperbest en in afwachting van
Jiggy Djé verzamelen zich erg veel mensen voor de hiphop stage. De Amersfoorter heeft drie back-up mc's meegenomen, waaronder Turk en
Spacekees, en vertrouwt voor de dj-kunsten inmiddels op Frankie Boxcutta, die we leerden kennen in uitstapje Kohfie Konnect. Vooral dat laatste is een uitstekende keuze. Maakte Jiggy eerder wel eens een gemakzuchtige indruk, daar is nu niks van te merken. De man heeft een fijn tweede solo-album op zak, maar scoort nog harder met materiaal van debuuut 'Noah's Ark'. Vooral 'Blauw Bloed' en 'De Kleren Van De Keyser' slaan in als een bom en het enthousiaste publiek vertoont metal-achtige trekjes in haar beleving. Vraagje Jiggy: "Waarom komt 'Keihard' niet zo keihard als het nummer verdient, maar in een tamme medley?". Een gemiste kans, maar verder niks dan lof voor de man die eigenhandig (nu eens zonder de hulp van een TopNotch) een bijzondere status verdiend heeft. Meer graag!
Dat was een mooie afsluiter geweest, maar voor de afsluiting van Roffest verhuizen we nog eenmaal naar het grasveld. Op de main stage staat
Kyteman klaar met zijn 21-koppige orkest. Dat pas bij de slotact van een festival de duisternis inzet, is voor een buitenfestival trouwens een fijne bonus. Dat een Utrechtse hiphop-icoon als Dj Mass tegelijkertijd voor zes man mag draaien op de andere stage is dan weer zwaar ongepast. Kyteman en zijn bewierrookte orkest die een thuiswedstrijd spelen op een hiphopfestival georganiseerd door bevriende hiphoppers, kan dat nog mis gaan? Haast niet vermoedelijk. Maar de pas 22-jarige Colin 'Kyteman' Benders flikt het hem toch maar weer mooi. Ook mooi om te zien is dat de wat introverte Benders meer branie aan de dag legt in zijn presentatie. Naast zijn schoenen lopen nu de successen zich aaneenrijgen lijkt er gelukkig niet in te zitten, maar een meer zelfverzekerd optreden past hem helemaal.
Kyteman zorgde op Bevrijdingsfestival Utrecht ook voor vuurwerk © Anna van Kooij |
En dan is Roffest 2009 echt afgelopen. Er mag immers geen versterkte muziek meer geproduceerd worden (ja ook in dit relatief desolate deel van Leidsche Rijn is alle ruimte voor betutteling), anders gaat de stroom er af, zo wordt gedreigd. Dan toont Benders lef door vanaf de rand van het podium het publiek te vragen stil te zijn. Echt stil, want alleen dan kunnen hij en zijn bandleden nog een nummer doen. De bezoekers stemmen grif toe. Het hele Kyteman's Hiphop Orkest verlaat het podium en neemt plaats in een cirkel op het gras tussen het publiek. Dan volgt - met Blaxtar rappend vanaf de rand van het podium - een kippenvelwekkende a capella uitvoering van 'Blow The Whistle On 'Em'. Een mooier slot konden Roffest en gasten zich haast niet wensen. Volgend jaar maar weer een Roffest dan? De stijgende lijn is in ieder geval ingezet.
VARA's Blikvoer maakte een repo op Roffest: "Het vijfde element van hiphop is kapitalisme"
za 10 mrt '12: 
Reageren
