Festival Boulevard in woord en beeld

Monstertux op Festival Boulevard 2007 © Els Oostveen

De 23e editie van Festival Boulevard is weer achter de rug. Liefst tien dagen lang verkeerde de binnenstad van Den Bosch in de feestelijke greep van het festival dat bekend staat als theaterevenement, maar met gerust hart een multi-disciplinair kunstenfestival genoemd mag worden. Van 3 tot 12 augustus trakteerde Boulevard de bezoekers op een veelzijdig en gemoedelijk feest. Verslaggevers Ingmar en Jos trokken erop uit en Els Oostveen snelde met de camera in de aanslag door de stad.

Om u een idee te geven: Boulevard bood dit jaar 19 theaterproducties, 7 dansproducties, 18 muziek- en muziektheaterproducties, 5 beeldende kunstprojecten, 2 filmprojecten en een uitgebreid theater-, kleinkunst-, muziek- en dansprogramma op het festivalplein. Liefst 29 premières presenteerde het theaterfestival dit jaar, waarvan een aantal als co-producent. Ondanks niche-kunsten als experimentele klassieke muziek, dans en beeldende kunst was er toch weinig elitairs aan het festival te bespeuren. Boulevard is voor een groot deel gratis toegankelijk en kent een laagdrempelig festivalhart. Op het bruisende plein aan de voet van de monumentale St. Jan gonsde het van de vele horecakraampjes, kleinkunst-acts, een Kinderboulevard en een grote draaimolen.

Zicht op het festivalhart © Ingmar Griffioen

Het leverde een bont palet aan bezoekers op: van gezinnen met kinderen en zonderlinge eenlingen tot verwonderde toeristen, theaterliefhebbers en Bourgondische levensgenieters. Het plein is wel getypeerd als een pittoresk zigeunerdorp en het sfeerrijkste festivalterrein van Nederland. Kwalificaties die het plein – wat de Parade heet – wel recht doen, want het heeft toch een aantal strepen voor op de festivalcentra van Oerol (de oergezellige Westerkeyn) en die andere Parade; het rondreizende theaterfestival. Niet alleen is het gratis, waardoor Boulevard een meer kleurrijke schakering aan bezoekers huisvest, maar het is ook veel ruimtelijker opgezet. Daardoor mis je het benauwde geschuifel van de parken waar de Parade haar tenten opslaat en dat is eerlijk gezegd een enorme verademing.

De St. Jan baadt in het zonlicht © Ingmar Griffioen

Het terrein is ook wat bonter aangekleed dan de Westerkeyn, het horeca-assortiment is een stuk uitgebreider en mede daardoor zijn de vaak onvermijdelijke wachtrijen in Den Bosch een stuk sneller verdampt. Een praktische overeenkomst met het Oerol-hart zijn de grote borden om de kaartverkoop te stroomlijnen. Daar kun je zien voor welke voorstellingen nog kaarten te krijgen zijn en wat al passé is. Minpunt is dat het zowel op de site als in de diverse folders en kaartjes aan duidelijke richtingsaanwijzingen naar de diverse locaties ontbreekt. Straatnamen op de kaarten waren zeker geen overbodige luxe geweest.

Zondag 5 augustus baadt het terrein, evenals heel ’s Hertogenbosch, in zonnestralen en de temperaturen lopen gedurende de dag op tot tropische hoogtes. De St. Jan staat fier te schitteren in al die weelde en we ontwaken verder op het terras met een kop koffie. De Bosschenaren geloven het wel en de Parade lijkt nog in een weldadige rust bij te komen van de vorige avond. Vervolgens wandelen we naar Galerie Majke Hüstegge, die niet alleen vol hangt met boeiende kunstwerken, maar ook ‘Monochromes’ huisvest. Met stukken van Strawinsky, kamermuziek en klokkenspel lijkt het nu niet direct het meest toegankelijke programma-onderdeel en misschien dat de opkomst daarom op elf man blijft steken.

Luisteren naar het carillon van de St. Jan © Ingmar Griffioen

Zonde, want Monochromes is alleen al op papier bijzonder. Componist Joost van de Goor schreef in opdracht van November Music een stuk, dat zowel in de intimiteit van de galerie als in de openbare ruimte overeind moet blijven. Eerst krijgen we van de pianisten twee spannende stukken van de Rus Igor Strawinsky voorgeschoteld, waarna de heren op twee vleugels ‘Monochromes I’ ten beste geven. Vervolgens verhuist het gezelschap naar buiten om naar hetzelfde stuk te luisteren, maar nu uitgevoerd door de stadsbeiaardier op het carillon van de St. Jan. Een bijzondere ervaring, maar het stuk ontbeert de spanning, die de uitvoering boven het concept uit zou kunnen tillen.

Een ervaring rijker togen we naar het Viervleugelpaviljoen. Viervleugelpaviljoen? Ja, want het kan altijd nóg ambitieuzer. Deze bijzondere tent herbergt inderdaad vier vleugels en is speciaal gebouwd om stukken van Simeon ten Holt uit te voeren. Er staat deze dag zelfs een twaalf uur durende uitvoering van ‘Lemniscaat’ op het programma. Met slechts zes pianisten wordt dus een half etmaal lang op vier vleugels dit meditatieve stuk van de experimentele, minimalistische componist Ten Holt gespeeld.

Componist Kees Wieringa, regisseur van 'Lemniscaat' © Ingmar Griffioen

Voor de première in 1983 werd nog met twaalf pianisten gewerkt, dus lef kan de organiserende componist Kees Wieringa niet ontzegd worden. Helaas trekt het ambitieuze project maar weinig bezoekers naar de overdag snikhete tent. ‘Lemniscaat’ betekent zoveel als “oneindig” en binnen wordt duidelijk hoe passend de titel is. De pianoklanken verstrengelen tot een wervelend geheel en lijken alsmaar verder omhoog te leiden, als een eindeloze spiraal. Ook de typering "meditatief" zit als gegoten, want wie zich overgeeft komt in een staat van kalmte, van trance terecht.

Helaas houden maar weinigen dit de hele dag vol, uitgezonderd de dappere pianisten dan. Meerdere sessies verlossen ons echter van een maandenlang opgebouwde werkdruk en andere besognes. Couscous en tomatensoep zijn inbegrepen, dus we komen pas uren later weer op het festivalplein. Daar missen we nog steeds de lange rijen, die andere festivals zo vaak kenmerken als kiespijn, en struikelen we op de valreep een voorstelling binnen.

De Stichting Diepte voert ‘View-O-Rama’ op in een met twintig man volgepakt mini-theatertje. Binnen nemen Chris Bajema en Paulien Cornelisse op een leuke manier een loopje met de toeschouwers, door ze mee te voeren op een reis naar een tijd dat Amerika nog het beloofde land was en uit het oosten communistisch gevaar en van alle kanten een atoomoorlog dreigde. We worden in vijf diavoorstellingen teruggeworpen in de tijd, dankzij de View-master, een ouderwets, maar door het duo als “revolutionair” aangeprezen, 3D-dia-apparaat. Soms is de beloofde diepte eerder plat, maar je krijgt in een half uur onvermijdelijk een hoop vermaak op je netvlies.

De draaimolen op het festivalplein © Ingmar Griffioen

Terwijl de draaimolen op volle toeren draait en zo het kermisgevoel versterkt, voert de tocht naar de Azijnfabriek. Daar passen heel wat meer mensen in, maar ook hier weten slechts dertig betalende toeschouwers de voorstelling te vinden. En dat terwijl Bosschenaar Niels Duffhuës toch op het podium staat, in andere gedaante dan we van de man met de donkere stembanden gewend zijn bovendien. In de knusse Azijnfabriek is het wel goed toeven, helemaal als Duffhuës vier strijkers op het podium uitnodigt. Het handelt hier om de uitvoering ‘Strings On Fire’, een met strijkers aangeklede live-vertolking van ‘Man On Fire’, de vierde cd van Duffhuës.

De man zelf doet nog altijd sterk aan Nick Cave denken en lijkt zijn zenuwen maar moeilijk onder bedwang te kunnen houden. Dan maar de muziek laten spreken, want daarmee heeft de singer/songwriter het publiek flink aan zijn lippen hangen. Zijn stem klinkt doorrookt en doorleefd en tekstueel lijkt hij getergd, miskend haast met bluesy thema’s als stukgelopen of nooit beantwoorde liefdes. Als Duffhuës de piano verlaat en de gitaar opneemt, wordt het nog beklemmender. Maar hij heeft ook een paar vrolijker noten op zijn zang. Die komen mooi tot uiting dankzij het uitbundige spel van de vier strijkers.

Het Viervleugelpaviljoen © Ingmar Griffioen

De zwierige toevoeging is onmiskenbaar, maar overtuigt toch het meest in het nummer waarmee de strijkers op zijn verzoek zelf aan de haal zijn gegaan. Het is het enige nummer, waar niet gewoon van het idee “Duffhuës plus strijkers“ wordt uitgegaan. ‘Into Your Face’ is qua strijkwerk in ieder geval wat spannender en vormt misschien wel een mooie opmaat, van wat we op de volgende langspeler van Duffhuës kunnen verwachten. Slenterend over het terrein is het nog altijd goed toeven, terwijl ook in het park bij het Viervleugelpaviljoen nog languit genoten kan worden.

We hebben nog steeds geen onvertogen woord gehoord, noch over de lippen kunnen krijgen. Toch nemen we – met het oog op de dienstregeling - even afscheid van de verscheidenheid van de Boulevard, maar besluiten in ieder geval donderdag terug te komen voor de Dommelsch Locals Only Café Tour. Vijf bands doen dan een rondje langs vijf Bossche cafés.

Leine op Festival Boulevard 2007 © Els Oostveen

Het idee was tof; een selectie van vijf van de beste Nederlandse independent acts in vijf kroegen in Den Bosch op donderdagavond 9 augustus. Niet het publiek maar de bands trokken van café naar café. En respectievelijk waren dat; Zomers en Zomers, de Haverkist, de Carrousel, Silva Ducis en Cinq. Dat was nou juist het probleem, die cafés. Drie van de vijf kroegen (de laatste drie in het rijtje) hebben geen live-cultuur, het zijn kroegen waar in het weekend mensen komen dansen op de slechtere top 40- en/of skihut-muziek De bands speelden in vier blokken verdeeld over de avond, op zich goed als je kijkt naar het idee van de kroegentocht. Maar als recensent probeer je alles mee te pakken, zowel bands en cafés, en daarom was het af en toe rennen. Overigens kwamen we er die avond pas achter dat alle bands (semi-) akoestisch speelden, jammer want dat hadden we nog nergens aangekondigd gezien.

Cool Jimmy op Festival Boulevard 2007 © Els Oostveen

De eerste band die aantrad in De Haverkist, was Cool Jimmy. Tien minuten later dan gepland begon het duo om 21.10 voor jullie recensent en een handvol vaste gasten die al aan de bar zaten en duidelijk niet voor de muziek kwamen. Een minuut later ging de deur naar het terras dicht, want oh jee, stel je voor dat de mensen op het terras last hebben van goede muziek en zouden vertrekken. Na het derde nummer zette een medewerker van het café de ‘discolichten’ aan. Iets wat totaal misplaatst was met deze intiemere bandsetting omdat het knipperlichten waren en ook nog eens heel irritant omdat tussen de nummers door de lichten vol bleven knipperen. Een groot pluspunt, Cool Jimmy overtuigde in grote mate. Ten tijden van het laatste nummer zaten er welgeteld elf mensen in de kroeg. Naderhand kregen we via andere kanalen te horen dat Believeisadoubt voor twee mensen in de Carrousel heeft staan spelen, en van Sjoerd van Kammen, zanger/gitarist van Monstertux hoorden we niet veel betere verhalen over hun optreden in Zomers en Zomers.

Vlak voor aanvang van het tweede blok muziek probeerden we in de Carrousel tussen de skihut muziek ons voor te bereiden op William Wixley. De band is leuk, een soort G. Love on speed, en weet de humor ervan in te zien dat ze in een tent staan waar ze nooit van hun leven meer komen. De deur van de nooduitgang stond open voor een goede doorloop. Zanger William riep nieuwsgierige voorbijgangers op om gewoon maar binnen te komen “want het is gezellig”. Het werkte, er kwamen vijf mensen bij waardoor het totaal op elf kwam. Snel nog het laatste stukje Leine meegepikt in Zomers en Zomers. Ze bracht haar mooie liedjes ten gehore voor mensen die zich afvroegen hoeveel bands er in hemelsnaam nog zouden komen. De muziek van Leine is leuk, maar de mensen voor wie ze speelde niet.

William Wixley op Festival Boulevard 2007 © Els Oostveen

Nog een keer probeerden we in de Caroussel het op te brengen om naar een band te kijken. Monstertux speelt hun setje verplicht af, tussen de rondje-voor-de-zaak-bel en toeter van het verveelde barpersoneel dat het niet op kon brengen even hun bek dicht te houden. Het duo met de gitaren hield het, eerder dan zou moeten, voor gezien vanwege de sfeer. Dat maakte voor ons weer wat extra tijd om William Wixley nog eens in een andere omgeving te bewonderen. Maar ook in Zomers en Zomers wilde het niet lukken met serieuze luisteraars. Er mocht zelfs een verveelde gast ‘Smelly Cat’ zingen van Friends’ Phoebe Buffay.

Believeisadoubt op Festival Boulevard 2007 © Els Oostveen

In het laatste blok sloot Believeisadoubt af in de Haverkist. Goede band, goede show alleen jammer van, je raadt het al, de opkomst. Wederom was het slecht gesteld met de bezoekers aantallen. Dat maakte de band niet uit en die speelde dan zogezegd ook gewoon hun set. Omdat we de laatste twee kroegen nog niet gezien hadden gingen we alsnog het laatste stukje van de avond kijken in Silva Ducis en Cinq. Vooraf wisten we al dat er niet veel nieuws te halen viel. En zo bleek, Monstertux kwam geïrriteerd Silva Ducis uitgelopen omdat de dj daar zo snel en zo veel mogelijk muziek wilde draaien, het liefst nog tussen nummers van Monstertux door. Om te concluderen dat we op voorhand gelijk hadden, toch nog even Cinq ingelopen om de bevestiging te krijgen dat daar niemand op live muziek zit te wachten. Bezoekers tijdens William Wixley: 0.

Je kunt blij zijn met de titel Locals-Only-Band, maar om dan later te moeten spelen in Dommelsch kroegen die voor het grootste deel niet zitten te wachten op live muziek is wel erg jammer. Dommelsch en Live XS doen er goed aan om een volgende keer wat selectiever te kijken in welke café's de acts kunnen aantreden. Om de pijn wat te verzachten krijgen alle acts van ons de duimen omhoog!

Ga naar de fotopagina van Festival Boulevard om de 14 foto's van Ingmar en 81 foto's van Els Oostveen te zien

Leuk om te vermelden is dat je nu kunt reageren op foto's en dat je ze ook kunt beoordelen.


Meer werk van fotografe Els Oostveen is te vinden op www.elsoostveen.nl, uitgebreide informatie over Festival Boulevard staat op www.festivalboulevard.nl en meer over Dommelsch Locals Only! lees je op www.dommelschlocalsonly.nl.