Marinus van a balladeer over 'Panama'

a balladeer heeft flink de tijd genomen voor er een debuutalbum lag, dat hoor je terug in de volwassenheid van de liedjes en zo staan er veel erg sterke nummers op 'Panama'. We konden (en wilden) bij Nummer voor Nummer dan ook niet om het eerste album van a balladeer heen. De spil van a balladeer, Marinus de Goederen, vertelt over de nummers op 'Panama'.


Summer
De zomervakantie van 2001 bracht ik door met mijn ouders in Italië. Ik had een aantal boeken meegenomen, waaronder Held van Beroep van Adriaan Jaeggi. Ik wilde het boek nog een keer goed lezen omdat ik tekstueel gezien nog niet helemaal uit ‘Swim with Sam’ kwam. Ik had ook mijn gitaar bij me. Na het opnemen van behoorlijk wat (piano)ballads, waagde ik me aan een aantal uptempo tracks. De akkoorden en de melodie van de coupletten van ‘Summer’ kwamen als eerste, daarna volgde het refrein. Ik had alleen geen flauw idee waar het nummer over moest gaan. Een aantal weken later zag ik opeens het licht: het ging natuurlijk over die zomer zelf en over mijn vakanties van vroeger. Zo gedacht, zo gedaan. ‘Summer’ was geboren. En als knipoog liet ik Sam heel eventjes om de hoek kijken.

Blank
Voor het opnemen van de demo van ‘Blank’ in 2002 had ik nog niet veel tekst. Ik schreef de ideeën die ik toen had - en die ik ter plekke verzon - snel op en zong het nummer in. Achteraf vond ik de tekst heel zo slecht nog niet. Niet bijster origineel en vrij direct, maar was daar wat mis mee? Ik besloot het slechts minimaal bij te schaven. Toen we op zoek waren naar een titel voor het album, opperde Adriaan Jaeggi het ‘I Hate To See You Happy’ te noemen, naar een zinnetje uit ‘Blank’. Hij vond het wel een statement. Het werd uiteindelijk Panama.

All I Wanted
Het album was in 2003 bijna klaar - in mijn hoofd - maar ik vond dat het nog de big ballad mistte. Deze ballade zou ‘All I Wanted’ worden. De titel is eigenlijk een werktitel en altijd een doorn in mijn oog geweest. Helaas heb ik nooit een betere kunnen verzinnen.

Pre-Berlin
Tekstueel gezien het meest positieve nummer op de plaat. Ik had me voorgenomen om het woord ‘love’ te vermijden op deze plaat. Maar ik vond de zin ‘I just love to be in this state we’re in’ erg kloppen, dus ik besloot mijn principe overboord te gooien (in ‘Copper Shades’ ging ik nog een keer voor de bijl). Ik ben erg trots op deze tekst. Muzikaal gezien is het nummer een samenvoeging van twee songideeën.

Sirens
“Wat een heftige foto zeg!” Dit is de reactie die we het meeste op de hoes van het album krijgen. Mijn antwoord luidt dan: “Je zou de andere foto’s eens moeten zien.”
De foto slaat op het auto-ongeluk dat wij in 1982 met het gezin hadden. Het was een hete zomerdag toen twee vrachtwagens op de Duitse autobahn op elkaar knalden en daarna de snelweg ‘schoonveegden’. Het was het grootste ongeluk op de Duitse snelweg van dat jaar. Van onze auto en caravan was nog maar weinig over. Mijn vader, mijn zus en ik kwamen met de schrik - en wat glasscherven in onze armen - vrij. Mijn zusje had een grote snee in haar hoofd en mijn moeder was zwaargewond.
De tekst van ‘Sirens’ begint op het moment dat mijn vader de auto uitstapt om mij en mijn zussen uit de auto te halen. Het Duitse nieuwbericht dat te horen is in de brug, is een gedeelte uit een Duitse krant die de dag na het ongeluk verscheen.

Winterschläfer
‘Ich mach dich gesund, sagte der Bär’ is de titel van een kinderboekje van Janosch (de Duitse Annie M.G. Smidt, dezelfde schrijver die ook ‘Oh, wie schön ist Panama’ schreef, de inspiratie voor de titel voor ons album). Het gaat over Tijger die ziek wordt. De titel van het boekje komt terug in ‘Winterschläfer’. Het nummer speelt zich af aan de rand van een bed.
Hoewel we veel (piano)ballads hadden liggen, wilde ik ‘Winterschläfer’ persé op het album hebben. Volgens mij is het het eerste nummer dat ik schreef voor Panama.

Robin II
De demo van ‘Robin II’ stamt uit begin 2001. Het was het derde of vierde nummer dat ik thuis bij Bart Erkelens (Jane Doe, Flaming June) opnam. Toen ik een jaar later een demo ging samenstellen vond hij dat ‘Robin II’ daarop moest komen. Ik was het nummer een beetje zat en wist niet of het goed genoeg was. Maar Bart hield vol en ik besloot het nummer als laatste op de demo te zetten. Inmiddels zijn we ruim vijf jaar verder en is het uitgegroeid tot het lievelingsnummer van de plaat voor zowel Tijs als Erik als mijzelf. Het strijkersarrangement van Robert Kirby (o.a. Nick Drake, Paul Weller en Elton John) heeft hier zeker ook mee te maken.

Fortune Teller
‘Fortune Teller’ ontstond in Mailmen, de studio van producer Martijn Groeneveld. Begin 2004 waren Erik, Tijs en ik daar samen met (toen nog) onze bassist Walter aanwezig tijdens het mixen van onze eerste EP (Rumor Had It). Opeens kwamen de woorden van een refrein naar boven: ‘if you give me your hand, I’ll do what I can to make you calm by making up the meaning of the lines in your palm’. Eenmaal thuis was het liedje - met mijn gitaar op schoot - zo geschreven.

Hamburg
De pianopartij van ‘Hamburg’ is samen met die van ‘Winterschläfer’ opgenomen in Abbey Road. Het was januari 2003 toen ik met o.a. Michiel Flamman (Solo) naar Londen vloog om een dag op te nemen in deze legendarische studio. Ik liet me door verschillende mensen adviseren om - voor de beste opnames - te spelen en te zingen tegelijk. Dat zou de beste vibe opleveren. Geen goed advies, want ik was die dag verkouden. De meeste opnames zijn (mede) hierdoor niet echt bruikbaar geworden. Maar een Abbey Road opname van ‘Hamburg’ heeft het album gehaald. En dat was mijn doel, dat er op het album zou komen te staan: ‘recorded at Abbey Road’.

Copper Shades
Geschreven voor mijn vader en net als ‘Summer’ en ‘Sirens’ een terugblik op een zomervakantie. Robert Kirby schreef ook hier het strijkersarrangement. Tijdens de opnames complimenteerde hij me voor de goede songteksten op het album. Toch fijn om van een Engelsman te horen.

Swim with Sam
‘Want weet je Sam, je hebt goede mannen en slechte mannen, maar ze zijn als druppels water in de zee, er zijn zo veel zoute dat je de zoete niet meer proeft.’ Het is een van de vele prachtige zinnen uit Held van Beroep. Deze uitspraak is van Carla, een oudere vrouw die Sam op een waddeneiland ontmoet (ik ben vergeten welke). Naast het refrein was ook de tekst van het outro zo geschreven:

don’t try to talk me out of this
not while I’m here in Carla’s seat
the sea has many drops of water
but the salt won’t let you taste the sweet

Ik kreeg afgelopen week een mailtje van een moeder die haar zoontje van 5 jaar aan een hersentumor heeft verloren. Zijn naam is Sam. Zijn oma heet Carla.

Herbst
De afsluiter van Panama gaat over loslaten en speelt zich af langs de snelweg. Dat had ik Ronald Vanhuffel, onze producer, nooit verteld. Maar de geluiden die hij bij het nummer maakte doen wel erg veel aan die van een snelweg denken. Maf. De eerste keer dat hij zijn ideeën bij Herbst liet horen, had ik kippenvel. Het is - in mijn oren - de perfecte afsluiter geworden.


Op www.aballadeer.com kun je onder het kopje "audio" van alle nummers een fragment beluisteren/downloaden.