Na de lange stilte werd er met enige huivering naar het Nieuwe album van
Johan uitgekeken, zou de lange pauze een voorbode zijn van een moeizaam klinkend album? De inhoud van alle recensies die er tot nu toe zijn verschenen, wijzen op het tegendeel,
'THX JHN' wordt alom bejubeld en onze recensent was eveneens vol lof, maar waarom moet het toch steeds zo lang duren voor er weer eens een album verschijnt? We vroegen het Johan-voorman
Jacco de Greeuw.
Voor we Jacco aan de tand voelen eerst nog even aandacht voor de
prijsvraag die parallel loopt aan dit interview. Door de juiste antwoorden te geven is een
gesigneerde versie van het nieuwe album
'THX JHN' te winnen. We hebben twee gesigneerde cd's in de pot. Voor de liefhebber is er ook een gesigneerde vinyl-versie van het album en wie goed heeft opgelet weet dan dat Excelsior tegenwoordig ook een cd bij de lp-versie voegt. De prijsvraag loopt tot en met
zondag 25 juni.
Als eerste vragen we Jacco hoe hij te werk is gegaan voor het derde Johan-album? Jacco: "Het vorige album 'Pergola' is van 2001 en daarmee zijn we zo'n twee jaar bezig geweest nadien. Daarna kwamen we weer een beetje in het gedoe net als voor 'Pergola', het duurde weer zo lang, ik kwam maar niet met nieuwe liedjes op de proppen en dat leidde ertoe dat er een aantal bandleden opstapten. Er is meer in het leven en zo ging bijvoorbeeld de drummer,
Wim Kwakman, zich meer richten op de zakelijke kant van het muziekleven. Dat was voor mij aanleiding om thuis op de computer aan de gang te gaan met een wat andere benadering van de liedjes. Ik wilde niet echt een 'Pergola 2' maken, maar ik heb allerlei wegen bewandeld, maar kwam toch steeds op weer op dit soort liedjes uit. Al snel echter kwam
Jeroen Kleijn drummen bij de band en dat was de stimulans om de oefenruimte weer in te gaan en daar te werken aan de nieuwe plaat. Dat heeft al met al een klein jaar geduurd en daarna heb ik met
Maarten Kooijman, de gitarist, thuis nog heel lang zitten schaven en werken aan dat materiaal. We hebben een ProTools set die helemaal compatible is met de studio, dus dat scheelt veel dure opnametijd. In de periode december tot en met februari zijn we echt de studio ingegaan. Toen bleek dat we zestien popliedjes af hadden. Vrij op zichzelf staand, maar ik heb er 11 gekozen waarvan ik vind dat ze goed bij elkaar passen, vooral wat betreft sfeer dan."
 Van links naar rechts: Diets, Jacco, Jeroen en Maarten, foto: Esther Lutgendorff |
"Het is veel meer
een bandplaat geworden, de vorige had ik grotendeels alleen gemaakt, met hulp van Wim Kwakman. Ik had echter elke seconde zo in mijn hoofd. Nu heb ik het heel meer uit handen kunnen geven, de andere drie hebben de ruimte gekregen of genomen om een eigen invulling te geven. Ik was daar af en toe best door
verrast en nog steeds denk ik wel eens bij een optreden, hee wat speel je dat mooi. Het is voor het eerst dat ik het zo losgelaten heb, maar het resultaat heeft mij ook wel eens verbaasd. We hebben het overigens wel degelijk laag voor laag opgenomen, maar wel met een analoge benadering, dus niet met teveel sporen werken en meteen het juiste geluid nemen, dus vooraf al keuzes maken, daardoor is het zo
organisch geworden en klinkt het als een bandplaat. Je kunt met de huidige techniek makkelijk 100 tracks gebruiken en maar willen dat het beter gaat worden, maar het wordt er niet beter van. Juist het omgaan met de beperkingen maakte het spannend, het klinkt nu bijna als een in één keer ingespeelde live-opname, daar ben ik erg tevreden mee."
 Jacco, foto: Esther Lutgendorff |
Wilden de liedjes aanvankelijk niet zo komen? Jacco: "Nou, dat was niet het probleem, de liedjes die op deze plaat staan kwamen op zich best makkelijk, maar ik wilde aanvankelijk weg van dat
popliedjes-stramien. Ik had nog veel liggen wat een heel andere kant opging en dat wilde ik eerst gaan uitdiepen. Maar de liedjes van het album kwamen gewoon tussendoor, ik blijf toch altijd zoeken naar het perfecte popliedje. In het algemeen gezien kwamen de nummers nu sneller als voor 'Pergola'. Wat ik met dat andere materiaal ga doen weet ik nog niet, misschien eens wat aanbieden aan andere artiesten of wellicht eens tussendoor een andersoortig album maken, als een soort uitlaatklep. Al met al heeft het net als bij 'Pergola' vijf jaar geduurd en dan voelt het alsof je een soort
best of van de afgelopen periode aankomt, een greep uit een enorme voorraad liedjes. Ook best apart, dat wordt niet zoveel gedaan. Er is al muziek genoeg, het moet allemaal zo hard gaan tegenwoordig. Ik probeer ook weg te blijven van de waan van de dag, het moet wel mijn eigen geluid blijven. Als mensen dan zeggen het is een
typische Johan plaat, zie ik dat in dat opzicht dan ook als een compliment. We hoeven niet gelijk allemaal als Arctic Monkeys te klinken, hartstikke goed, daar niet van, maar zij doen dat al, je moet in dat opzicht echt je eigen gang gaan."
 Maarten, foto: Esther Lutgendorff |
Als je dan zoveel liedjes schrijft en er ontstaan van die lange tussenpozen tussen de albums gaat het dan niet kriebelen en knagen? Jacco: "Knagen, zeker, er wordt weer enorm veel goede muziek gemaakt de laatste jaren en dan denk je echt van jee, daar kunnen we nooit meer aan voldoen. Dan zie je al die Engelse jonge honden voorbij komen en dan komt er wel twijfel van
zijn we nog relevant? Straks komt Johan weer met zijn drie minuten liedjes, zit men daar nog op te wachten. Maar op zeker moment ontstaat er berusting en weet je gewoon dat je moet doen waar je het beste in bent. Met de vier mensen van de huidige bezetting zitten we ook in dat opzicht heel erg
op één lijn en dan zijn we maar niet de meest productieve, dan maar een album per vijf jaar." Dat niet zo heel snelle is gedeeltelijk ook bewust toch? Je wilt niet elk jaar een plaat moeten afleveren? Jacco: "Dat zou al niet eens kunnen, want als er een nieuwe plaat is ga je touren en dan schrijf ik weinig, maar inderdaad, de noodzaak is er ook gewoon niet, er wordt zo
waanzinnig veel muziek gemaakt. Ik vind het spannender om dan steeds weer een beetje opnieuw te beginnen. Dan beginnen de mensen je te vergeten en begint men je af te schrijven, om daar dan weer tegen te boksen is voor ons dan weer een stimulans. Maar zo bewust zijn we daar niet mee bezig, dat is een soort proces, er was deze keer - zoals bij 'Pergola' vooraf - geen boosdoener in het spel zoals destijds de depressies, dat is geen enkel probleem geweest, maar het duurt nu eenmaal lang. Overigens is het best toeval dat er vijf jaar voor 'Pergola' zat en nu ook weer vijf jaar voor 'THX JHN', dat is geen vooropgezet idee."
 Diets, foto: Esther Lutgendorff |
Er is de afgelopen jaren niet veel opgetreden, een aantal try-out-achtige optredens, maar verder nauwelijks, ga je dat live spelen niet erg missen? Jacco: "Jawel, maar ook daarvoor geldt toch dat er een
noodzaak moet zijn om op te treden. Als je nog blijft optreden met de setlist van vier jaar geleden heb je te weinig respect voor de mensen, je moet ze wel wat nieuws te bieden hebben en niet iets wat je al honderden keren hebt gedaan. Daarom waren die try-out optredens dan ook leuk, dan is er een goede reden om Johan te zien. Het clubcircuit meermalen afstruinen met hetzelfde aanbod is niet goed. Het is voor ons ook veel leuker om met nieuwer werk bezig te zijn, we zijn in deze line-up nog heel erg aan het groeien, live zit er echt nog
volop ontwikkeling in. We richten ons in eerste instantie dan ook vooral op de zalen, we hebben de festivals van de komende tijd bewust links laten liggen, eerst maar eens heel erg goed worden als liveband door te groeien in het circuit, dan komen er nog wel wat festivals in het najaar en kunnen we ons als we echt weer een geoliede machine zijn volgend jaar op de festivals gaan richten. Stel je voor dat we nu op Pinkpop hadden gestaan, dan sta je met een nog niet geheel ingespeelde band en dat komt dan onzeker over. In augustus gaan we er van proeven en volgend jaar gaan we ons daar dan meer mee bezig houden."
 Jeroen, foto: Esther Lutgendorff |
Als er nu zo'n periode is waarin er voor de buitenwereld weinig lijkt te gebeuren, waar vul jij dan je dagen mee? Jacco: "Toch wel met muziek maken, op de een of de andere manier, op gitaar, op de computer, op een gameboy. Maar ook erg veel muziek luisteren. Muziek is sowieso mijn
grote passie. Die anderen doen er allemaal dingen bij trouwens. Ik niet en daarom moest ik eigenlijk inmiddels wel weer aan de bak." Je schrijft geen muziek voor commercials of dergelijke dingen? Jacco: "Nee, dat zit nog wel in de planning en zoals ik zei speel ik ook met de gedachte om toch eens wat voor anderen te doen, ik krijg wel eens van die vragen en daar wil ik wel mee aan de gang. Ik heb nog genoeg andersoortige liedjes liggen om mijn vleugels ook op ander vlak wat uit te slaan. Ik heb in totaal zo'n
160 liedjes geschreven de afgelopen tijd, dus ik wil me er eens in gaan verdiepen, het lijkt me ook erg leuk om materiaal voor anderen aan te dragen, maar dat is voor na het hele proces van de nieuwe plaat, voorlopig heb ik het er vreselijk druk mee, we spelen veel en ik doe enorm veel pers en promotie." Als je 160 liedjes had, hoe ben je dan tot de keuze van de oorspronkelijke 16 gekomen? Jacco: "Ja, dat is moeilijk, heel veel luisteren,
schiften en schiften, deze zeker niet, deze misschien. Het zijn de liedjes die ik het meest geschikt voor dit album vond geworden, deze pasten dus ook het best bij elkaar. De vijf die niet op het album staan gaan we nog gebruiken voor extra materiaal op singles enzo."
Het zijn weer bijna louter zeer lovende recensies, een beetje een studio sport vraag, maar wat doet dat met je? Jacco: "Ik ga enorm naast mijn schoenen lopen! Nee, dat is gekheid, maar ik vind het een
waanzinnig compliment dat men zo enthousiast is. Ik moet er ook steeds weer aan wennen om zoveel eer toegeworpen te krijgen. Kijk, ik weet wel dat het goed materiaal is, ik heb die 11 liedjes niet voor niets gekozen, maar zo positief had ik het zeker niet verwacht. Ik hoop dat men over de optredens net zo enthousiast wordt. Ik hoop ook dat de plaatverkoop goed gaat en dat de singles wat gaan doen. Kunnen we weer clips maken, want dat vind ik
een verademing om te doen, ik zit altijd met mijn neus in de muziek, eens een keer wat anders doen zoals een clip opnemen is echt een soort schoolreisje voor me. Als zo'n clip dan voor het eerst op tv komt ben ik vreselijk opgewonden, dat gaat ook niet over en dat geldt ook voor die recensies. Dat vind ik enorm spannend in eerste instantie."
Nog even terug naar die nog niet gebruikte liedjes, zit er een soort
Brian Wilson in jou? Jacco: "Haha, nee dat weet ik niet, ik mag het hopen. Het zou best kunnen dat ik nog eens een gedeelte van dat materiaal in een project verwerk, maar ik ben daar niet zo mee bezig, eerst vooral Johan." Zit er niet ergens die drift om ooit nog eens een soloplaat te maken die wel vol zit met tierelantijntjes, geniale invallen en moet uitgroeien tot een soort
meesterwerk? Jacco: "Vanzelfsprekend probeer ik dat nu al, maar ik begrijp wat je bedoelt, met meer vrijheid, experimenteler, losser, een nummer van 8 minuten en dat soort zaken. Ja, dat lijkt me fantastisch om te doen, ik ben ook wel met dat soort dingen bezig, maar ik zou er de tijd voor moeten nemen om dat een keer af te maken. Iets dat een heel andere richting opgaat zonder dat het plat wordt. Ja, dat zit er dus wel in, maar daar moet ik dan echt veel tijd voor vrijmaken en dat zit er gezien de huidige omstandigheden voorlopig even niet in."